Tomaat
Tomaat Lycopersicon lycopersicum ( L.) Krast.ex Fraw. syn .( L. esculentum Mill.) Solanaceae
Frans : Tomate
Duits : Tomate
Engels : tomato
Italiaans: Pomodoro
Spaans : tomate
Deens : Tomat,- Tomater
Zweeds : tomat
Pools: pomidor
TOMAAT: LID VAN NACHTSCHADEFAMILIE
Samen met aardappel, aubergine en paprika behoort de tomaat tot de nachtschadefamilie of Solanaceau. De tomaat (Lycopersicum esculentum Mill) vindt z'n oorsprong in ZuidAmerika en kwam via MiddenAmerika in Mexico terecht waar de vruchtgroente een van de belangrijkste ingrediënten werd van de Mexicaanse keuken. De Azteken noemden de vrucht Tomati, waar de naam tomaat duidelijk van afgeleid is. Na de ontdekking van Amerika kwam de tomatenplant ook in Europa terecht. Tot ver in de 17e eeuw stond de plant alleen bekend als siergewas. Men dacht dat de tomaat giftig was.
Pas in de 18e eeuw is er voor het eerst melding gemaakt van tomaten die in soep werden verwerkt.
De tomaat behoort zoals gezegd tot de Nachtschadefamilie. Bekend is dat deze familie naast eetbare ook veel giftige vruchten voort brengt. Tevens is bekend dat plantedelen van bijvoorbeeld de tomaat en ook van de aardappel giftig zijn. Onrijpe tomaten bevatten geringe hoeveelheden van de giftige stoffen solanine en tomatine. ( Er zijn groene rijpe tomaten) Het zijn zogenaamde alkoloiden die alleen in zeer grote hoeveelheden schadelijk kunnen zijn voor de gezondheid. Tijdens het rijpen van tomaten zorgen bepaalde enzymen er echter voor dat deze stoffen worden afgebroken.
TYPEN TOMATEN
De tomaat is een sappige twee-of meerhokkige vruchtgroente die verschillende vormen kan hebben. Er bestaan rode, oranje, gele, roze ,groene,bruine en witte vruchten. De tomaat is te onderscheiden in een aantal typen: ronde natuuren kastomaten; geribde natuuren kastomaten; langwerpige natuur- en kastomaten; kerstomaten.
Tomaten hebben doorgaans tussen de zaadlijsten een geleiachtige substantie. De geribde tomaten, ook vleestomaten genoemd, zijn doorgaans vieziger dan de ronde tomaat. Ook de langwerpige tomaat, ook Roma-tomaat genoemd, is vlezig. De verse Roma-tomaat zien we trouwens de laatste jaren steeds meer verschijnen. De kleine kerstomaten (of cherry-tomaten) zijn de laatste jaren enorm in trek. Dit type tomaat komt nog in het wild voor in Mexico.
Rassen
De verschillende rassen zijn te onderscheiden in een aantal typen. Voor de glasteelt worden bij de ronde en grofronde typen vooral hybriderassen gebruikt, die in onrijpe toestand egaal grijsgroen en in het rijpe stadium rood van kleur zijn. Bij de vleestomaten worden nog veel rassen gebruikt, die in onrijpe toestand groen of halfgroen van kleur zijn.
Ronde rode tomaat Belangrijkste type voor de teelt onder glas. Uiterlijk zijn de
vruchten zeer mooi van vorm en kleur; inwendig zijn ze twee- tot driehokkig, tamelijk waterig en iets zurig van smaak.
Tussentype Grofronde, rode tomaat, drie- tot vijfhokkig, tamelijk vlezig en goed van smaak. Een type dat tussen de ronde rode en de vleestomaat in staat.
Vleestomaat Min of meer geribde, vrij tot zeer grote rode vruchten met meerdere hokken en met stevig vruchtvlees, dat tamelijk zoet van smaak is.
Romatype Ovale tot peervormige, rode vruchten met een zoete smaak. Dit type wordt veel gebruikt voor de bereiding van puree en voor het steriliseren in blik of glas.
Kerstomaat Kleine, ronde of gele vruchten, die meestal los worden aangeboden maar ook te koop zijn in trosvorm. In het laatste geval zijn doorgaans niet alle tomaatjes aan de tros al rijp. De smaak is goed tot zeer goed.
Gouden Koningin Ronde,gele tomaat met een vrij dikke schil en een zoete smaak.
Oranjezon Gele vleestomaat met een licht geribd oppervlak.
Beschrijving door Dick Pijpers ©2011