Andijvie
Engels: Broad leaf and curled endive
Frans: Chicorée scarole et chicorée frisée
Duits: Endivie, Eskariol und krause Winterendivie
Italiaans: Endivia , Scarole
Spaans: Escarola
Deens : Endivie
Zweeds: Endivia
Andijvie behoort tot de familie der Compositeae(Samengesteldbloemigen) en, evenals cichorei,witlof en sla , tot het geslacht Cichorium. Er zijn drie varieteiten bekend t.w.: 1.var.crispum Lam. dit is de kroesbladige 2. var.endivia, de snij andijvie 3. var. latifolia Lam. de breedbladige andijvie. De gecultiveerde andijvie is een afstammeling van Cichorium pumilum Jacq. die in het Middellandse zeegebied in het wild voorkomt.
Deze plant komt voor van Spanje tot en met Turkestan in centraal Azie . Het woord cichorium is afkomstig van het Griekse woord kichora of kichore wat is afgeleid van de woorden kio (=pad of weg) en chorion (=land) . Dit duidt op de standplaats. Het woord endivia komt waarschijnlijk van het Arabische woord hendibeh. Bij de Grieken en Romijnen was de andijvie reeds bekend. De botanicus Fuchs(1543) beschreef een breedbladige en een smalbladige cichorei .In Engeland was er al een professionele teelt van andijvie in 1548. In de verschillende kruidenboeken wordt de andijvie uitvoerig beschreven o.a. door Dodonaeus in 1554 en door Tabernaemontanus in 1588.Het bleken van de hartbladen was toen gebruikelijk om de krop mals en minder bitter te laten smaken. Dit bleken werdt met behulp van stro of dekaarde bereikt. Ook het dichtbinden van de kroppen geven het zelfde resultaat.
Andijvie is een bladgroente die het hele jaar wordt aangevoerd. De teelt van Andijvie vindt in Nederland plaats, onder glas en in de vollegrond.
De in de vollegrond geteelde Andijvie wordt vrijwel uitsluitend afgezet op de Nederlandse markt en aan de verwerkende industrie. De onder glas geteelde Andijvie is bestemd voor export, voornamelijk naar België en Duitsland en voor de Nederlandse markt.
Met name in de wintermaanden wordt er veel Andijvie geïmporteerd uit Italië, Frankrijk en Spanje.
Er bestaan in Andijvie aanzienlijke verschillen in omvang, hetgeen vooral wordt veroorzaakt door verschillen in bladlengte.
De gebruikswaarde van Andijvie wordt bepaald door de malsheid van de binnenste gebleekte bladeren. Een krop Andijvie met een goed gevuld geel hart wordt zeer op prijs gesteld door de consument maar ook door de snijderijen waar de Andijvie wordt gebruikt om te worden bijgemengd in verse kant-en-klare salades voor kleurvariatie.
Een goed gesloten onderkant met fijne nerven verdient de voorkeur, vooral van belang voor de presentatie. Ook wordt vaak gesteld dat een, goed, gesloten krop Andijvie minder snel last heeft van binnendringende smet. De sappen die voorkomen in de wortelstok en bladnerven zijn de oorzaak dat gesneden Andijvie snel bruin verkleurt op de snijvlakken.
Voedingswaarde per 100 gram:
Energie 34 kJ/ 8 kcal. - Koolhydraten 1 gr.
Eiwit 1 gr. - Calcium 20 mg.
IJzer 1 mg. - Vitamine A. 1,2 mg.
Vitamine C. 10 mg.
Ongesnede bewaring:
Gekoeld:
0-1°C, 90-95% R.V.: 2 weken;
2-5°C, 99-95% R.V.: ± 5 dagen;
Ongekoeld:
afhankelijk van temperatuur, 90-95% R.V.: 1-2 dagen;
Gesneden andijvie gekoeld:
0-1°C, 90-95% R.V.: ± 3 dagen;
2-5°C, 90-95% R.V.: 1-2 dagen.
Rassen
Nummer Vijf Een heelbladig ras met een goedgevulde krop en vrij korte brede bladeren die groen van kleur en zacht van struktuur zijn. Wordt in de volle grond en onder glas geteeld.
Breedblad Volhart Winter Een heelbladig ras, waarvan het hart pas in een laat stadium wordt gevuld. De bladeren zijn vrij lang en smal, donkergroen van kleur en tamelijk stug. Geschikt voor de herfst- en winterteelt onder glas.
Golda Een sneigroelend, heelbladig ras met een wat losse krop en lange, vrij smalle bladeren, die groen tot lichtgroen van kleur ziin. Is geschikt voor de glasteelt.
Gèante Maraîchère Een heelbladig ras met een matig gevulde krop. De bladen zijn vrij lang en breed en hebben een normale, groene kleur.
Pancalière Een sterk gekruld ras met een compacte groeiwijze De krop is plat en goed gevuld. Dit ras is niet geschikt voor een koel en vochtig zeeklimaat en wordt daarom vooral geimporteerd.
Wallone Frisan Een forsgroeiende krulandijvie met vrijlang Opgaand en ingesneden groen blad.In tegenstelling tot het vorige ras kan Wallone Frisian wel worden geteeld in een koel en vochtig klimaat. Een bekende selectie van dit ras is President.
Scarole Verde a Cuore Pieno.Van het type breedblad volhart, Meestal als import uit Italie
Verder nog rassen als: Bubikopf - Diva - Jeti .
Zie ook Krulandijvie
Beschrijving door Dick Pijpers ©2011