Nangka
Naamgeving
Nederlands:Jackfruit,Nangka
Engels: Jackfruit,Jak
Duits:Jackfrucht
Frans:Jacque
Spaans: Jaca
Portugees: Jaca
Thai: Kha-nun, Khanun , Khnor
Maleisie: Nangka
Indonesie: Nangka
Filipijnen: Langka
Hindostaans: moelki katahar
Familie
De Nangka of Jackfruit is afkomstig uit de familie van de moerbeiachtige, met als algemene eigenschap van deze familie dat de stengels en bladeren rijk zijn aan melksap, latex genoemd.
De naam Jackfruit is afkomstig van de Maleisische naam Jaca die de Portugezen, als eerste ontdekkers van Oost Azië en Indonesië verder verspreid hebben. Nangka is de naam in Indonesië die, door ons koloniaal verleden, in Nederland algemeen is ingeburgerd .
De meeste namen zijn vaak afgeleid van inheemse namen.
Herkomst
Afkomstig uit het bergland van India en de Maleisische archipel is de Jackfruit, nu gecultiveerd in de tropische landen van Azië, Afrika en Amerika.Er is zelfs in Australië een proefproject met de Jackfruit.
De Jackfruit is familie van de Broodvrucht, en de onrijpe vruchten bevatten ook het melkwitte latex.
Uiterlijke kenmerken
De langwerpige samengestelde vrucht is geelgroen van kleur en is bezet met kleine driekantige stekels.
De jackfruit is langwerpig ovaal en kan tot 90 cm lang worden en kan tot 40 kg wegen. Op de groengeelachtige schil zitten kleine nopjes die nog verwijzen naar de verschillende vrouwelijke bloeivormen.In de jackfruit zelf zitten verschillende zaadhuizen die een 2 tot 3 cm grote zaad bevatten, omhult door sappig, zoet vruchtvlees.
Consumptie en toepassing
Het vruchtvlees is wit tot crèmekleurig en smaakt zoet en aromatisch.
De zaden van de rijpe vruchten zijn gekookt of geroosterd te vergelijken met tamme kastanjes.
Een rijpe jackfruit ruikt ook zacht onaangenaam. Het eetbare geelachtige vruchtvlees rondom de pit is zoet en smaakt zacht naar vanille. Het doet vaag aan doerian denken.
Voedingswaarde
Energie 98 kcal
Water 72 g
Eiwit 1.5 g
Vet 0.2 g
Koolhydraten 22 g
Calcium 22 mg
Vit A 540 I.E.
Vit C 10 mg
Productielanden
Het aantal landen waar de Nangka geteeld wordt, neemt nog steeds toe.
Vanuit India en Maleisië is de Nangka verspreid naar: Birma, Ceylon, Zuid China, Indonesië Filippijnen, Australië .
In Afrika zijn het Kenia en Uganda met aanplant .
In Zuid Amerika zijn het Brazilië en Suriname met een Nangka Productie.
De vruchten worden met luchtvracht naar Europa vervoerd . Bij een temperatuur van 12°C en een RV 85% – 90%
Rassen
De Nangka wordt nog niet onder rasnaam verkocht.
Van de Nangka bestaan 2 type,: t.w. Een betrekkelijk kleine vrucht ca. 8 kilo, met zacht smeltend vruchtvlees, met een karamel smaak .Deze wordt zelden geëxporteerd naar Europa
En een type dat geschikt is voor export, met stevig vruchtvlees, aromatisch zoet, met een kruidige nasmaak.
In India en Thailand zijn meer dan 50 verschillende variëteiten bekend.
In het tropische deel van Amerika zijn verschillende Jackfruit proefstations, die gezamenlijk meer dan 100 cultivars onderzoeken, en hiervan de beste op de markt brengen.
Ook nauw verwant aan de Jackfruit is de Champedak (Artocarpus integer)deze is echter kleiner van formaat en heeft een sterke penetrante geur.
Bewaaromstandigheden
Evenals de Broodvrucht is de Jackfruit in onrijpe vorm goed te bewaren bij + 15 °C narijpen bij 22°C . Rijpe vruchten zijn drie tot zes weken te bewaren bij 12° C. en een RV van 85 tot 95 %
Beschrijving door Dick Pijpers ©2011